اشتباهات رایج در نگهداری و استفاده از لنزهای تماسی
لنزهای تماسی برای بسیاری از افراد جایگزین جذابی برای عینک هستند؛ میدان دید بهتر، ظاهر طبیعیتر و راحتی بیشتر از مزایای آن است. اما در کنار این مزایا، اشتباهات رایج در نگهداری و استفاده از لنزهای تماسی میتواند باعث عفونت، التهاب و حتی آسیب دائمی به چشم شود. شناخت این اشتباهات و اصلاح آنها، مهمترین قدم برای حفظ سلامت چشم است.
در این مقاله از مجله الکترونیکی دیالنز به مهمترین خطاهایی که کاربران لنز مرتکب میشوند و راهحلهای پیشگیری از آنها میپردازیم.
۱. شستن لنز با آب لولهکشی یا بزاق دهان
یکی از خطرناکترین اشتباهات، شستن لنز با آب شیر یا حتی بزاق دهان است. آب لولهکشی حاوی میکروارگانیسمهایی مانند آکانتامبا است که میتواند باعث عفونتهای جدی و مقاوم در قرنیه شود.
چرا اشتباه است؟
- آب لولهکشی استریل نیست.
- بزاق دهان پر از باکتریهای طبیعی دهان است که نباید با چشم تماس پیدا کنند.
راهحل درست:
همیشه از محلولهای مخصوص لنز تماسی استفاده کنید و لنز را فقط با محلول استاندارد شستوشو دهید.
۲. نشستن دستها قبل از گذاشتن یا برداشتن لنز
بسیاری از افراد بدون شستن دستهای خود به لنز دست میزنند. این کار ساده اما خطرناک، راه ورود میکروبها و آلودگیها به سطح چشم است.
عواقب:
- افزایش احتمال عفونت چشم
- قرمزی، خارش و سوزش چشم
- التهاب قرنیه و ملتحمه
راهحل:
قبل از هر بار استفاده از لنز، دستها را با آب و صابون بشویید و با حوله تمیز بدون پرز خشک کنید.
۳. استفاده بیش از مدت مجاز لنز
بعضی افراد لنز ماهانه را چند ماه استفاده میکنند یا لنز روزانه را چند روز پشت سر هم میگذارند تا هزینهها را کاهش دهند. این کار یکی از اشتباهات رایج و خطرناک است.
چرا خطرناک است؟
- افزایش رسوب پروتئین و چربی روی لنز
- کاهش اکسیژنرسانی به قرنیه
- افزایش احتمال خراش، التهاب و عفونت
راهحل:
به برچسب لنز و دستور پزشک پایبند باشید:
- لنز روزانه = فقط یک روز
- لنز فصلی = حداکثر 90 روز
- هرگز از لنز تاریخ گذشته استفاده نکنید.
۴. خوابیدن با لنز تماسی
یکی از شایعترین اشتباهات، خوابیدن با لنز است؛ حتی اگر فقط “برای چند دقیقه استراحت” باشد. بسیاری از کاربران بعد از یک چرت کوتاه، با چشمهای قرمز و سوزش از خواب بیدار میشوند.
مشکلات ناشی از خوابیدن با لنز:
- کاهش شدید اکسیژن قرنیه
- افزایش خطر کراتیت (التهاب قرنیه)
- خشکی شدید چشم
- احتمال ایجاد زخم قرنیه
استثنا:
فقط در صورتی که پزشک برای شما لنز مخصوص خواب (Extended wear) تجویز کرده باشد، میتوانید با لنز بخوابید؛ آن هم تحت مراقبت و معاینه منظم.
۵. پر نکردن و تعویض نکردن بهموقع محلول جالنزی
برخی افراد تنها مقدار محلول جالنزی را اضافه میکنند، بدون آن که محلول قبلی را خالی و جالنزی را شستوشو کنند. یا روزها محلول را عوض نمیکنند.
اشتباهات رایج در این بخش:
- استفاده مجدد از محلول قبلی
- پر کردن محلول روی محلول مانده
- نریختن محلول کهنه بعد از برداشتن لنز
راهحل:
- هر بار بعد از گذاشتن لنز در چشم،
- محلول باقیمانده در جالنزی را خالی کنید،
- جالنزی را با محلول بشویید،
- در هوای آزاد خشک کنید.
- هرگز از محلول قدیمی یا فاسد استفاده نکنید.
۶. استفاده از لنز در هنگام استحمام، شنا یا سونا
تماس لنز با آب استخر، دریا، وان حمام یا حتی دوش حمام میتواند خطرناک باشد.
چرا؟
- آب استخر حاوی کلر، مواد شیمیایی و میکروب است.
- آب دریا و رودخانهها حاوی انواع باکتری و انگل است.
- ورود میکروبها بین لنز و قرنیه باعث عفونت شدید میشود.
راهحل:
قبل از شنا، استحمام یا سونا، لنز را از چشم خارج کنید. در صورت نیاز به دید بهتر هنگام شنا، از عینک شنا با شماره استفاده کنید.
۷. استفاده از لنز با چشمهای آرایششده یا پاکنکردن کامل آرایش
بسیاری از کاربران بعد از آرایش چشم، لنز را میگذارند یا بدون پاک کردن کامل آرایش میخوابند. ذرات ریز ریمل، خط چشم و سایه میتوانند وارد چشم و روی لنز شوند.
عوارض:
- تحریک سطح چشم
- خارش، سوزش و قرمزی
- رسوب مواد آرایشی روی لنز
- افزایش خطر عفونت
راهحل:
- همیشه ابتدا لنز را بگذارید، بعد آرایش کنید.
- هنگام پاک کردن آرایش، لنز را خارج کنید و از پاککنندههای مخصوص دور چشم استفاده کنید.
- از محصولات آرایشی ضد حساسیت و مناسب افراد دارای لنز استفاده کنید.
۸. استفاده از لنز علیرغم قرمزی، درد یا عفونت چشم
بعضی افراد با وجود قرمزی، سوزش یا عفونت چشم، همچنان از لنز استفاده میکنند تا ظاهرشان بهتر باشد؛ این کار بسیار خطرناک است.
نتایج احتمالی:
- تشدید عفونت
- افزایش احتمال زخم و اسکار قرنیه
- آسیب دائمی به بینایی
راهحل:
در صورت مشاهده هر یک از علائم زیر، فوراً لنز را خارج کرده و به چشمپزشک مراجعه کنید:
- قرمزی شدید
- درد چشم
- ترشحات غیرطبیعی
- تاری دید
- حساسیت شدید به نور
۹. عدم معاینه منظم چشمپزشک
برخی کاربران لنز سالها از لنز استفاده میکنند بدون آن که چکاپ چشمی انجام دهند. اما شرایط قرنیه و شماره چشم ممکن است تغییر کند.
چرا معاینه مهم است؟
- بررسی سلامت قرنیه
- ارزیابی میزان اکسیژنرسانی و خشکی چشم
- اطمینان از مناسب بودن نوع لنز
- پیشگیری از عوارض پنهان و تدریجی
راهحل:
حداقل سالی یکبارو در صورت بروز مشکل، زودتر به چشمپزشک مراجعه کنید.
۱۰. به اشتراک گذاشتن لنز با دیگران
حتی اگر دوستانتان شماره مشابه داشته باشند، هرگز لنز خود را در اختیار دیگران قرار ندهید. لنز وسیله شخصی است.
خطرات:
- انتقال عفونتهای چشمی
- انتقال برخی بیماریهای ویروسی
- افزایش احتمال التهاب و حساسیت
جمعبندی: چگونه از این اشتباهات جلوگیری کنیم؟
برای پیشگیری از عفونتها و مشکلات چشمی ناشی از لنزهای تماسی، به نکات زیر توجه کنید:
- همیشه دستها را قبل از تماس با لنز بشویید.
- لنز را فقط با محلول استاندارد بشویید، نه با آب یا بزاق.
- مدت زمان استفاده از لنز را طبق دستور پزشک رعایت کنید.
- هرگز با لنز نخوابید، مگر با تجویز پزشک و لنز مخصوص.
- هنگام استحمام و شنا لنز را خارج کنید.
- آرایش چشم را با دقت و طبق اصول مخصوص کاربران لنز انجام دهید.
- در صورت هرگونه علائم غیرعادی، لنز را بردارید و به پزشک مراجعه کنید.
- معاینه منظم چشم را فراموش نکنید.
سلامت چشم بسیار حساس و ارزشمند است. با اجتناب از این اشتباهات رایج در نگهداری و استفاده از لنزهای تماسی، میتوانید از مزایای لنز لذت ببرید و در عین حال سلامت بینایی خود را حفظ کنید.

نظر خودتو ثبت کن و در قرعه کشی دیالنز شرکت کن